Araç muayenesi, aracınızın trafikte güvenli ve çevreye uygun şekilde kullanılabilir olup olmadığının denetlendiği zorunlu bir süreçtir. TÜVTÜRK istasyonuna gitmeden önce birkaç basit kontrol yapmak, aracın kusur nedeniyle muayeneden kalmasını ve tekrar muayene için zaman kaybetmenizi önler. Aşağıda vize öncesi hazırlamanız gereken belgeleri ve kontrol etmeniz gereken noktaları bulabilirsiniz.

Muayene öncesi gerekli belgeler ve hazırlıklar

Muayene günü yanınızda bulunması ve önceden tamamlanması gerekenler şunlardır:

  • Araç ruhsatı: Aslının yanınızda olması gerekir.
  • Kimlik belgesi: Aracı muayeneye getiren kişinin kimliği.
  • Geçerli zorunlu trafik sigortası: Poliçenin muayene tarihinde yürürlükte olması gerekir.
  • Vergi borcunun ödenmiş olması: Motorlu taşıtlar vergisi borcu bulunan araçların muayene işlemi yapılmaz.
  • Randevu: TÜVTÜRK istasyonlarında işlemler randevuyla yürütülür; muayene ücretini de önceden ödeyebilirsiniz.

Belgelerden biri eksik olduğunda muayene gerçekleştirilemez. Güncel belge ve ücret bilgisi için TÜVTÜRK'ün resmi kanallarını kontrol etmenizi öneririz.

Dış aydınlatma ve sinyalizasyon

Aydınlatma donanımları, aracınızın diğer sürücüler tarafından görülmesini ve manevralarınızın anlaşılmasını sağlar. Muayenede tüm lambaların çalışması, renklerinin uygun olması ve farların doğru ayarlanmış olması kontrol edilir.

  • Kısa ve uzun farlar, sis farları
  • Sağ ve sol sinyaller, dörtlü flaşör
  • Stop lambaları ve üçüncü stop lambası
  • Geri vites lambası ve plaka aydınlatması
  • Reflektörler ve far camları

Bir yakını aracın arkasına geçirerek fren ve geri vites lambalarını birlikte kontrol edebilirsiniz. Yanmayan ampulleri değiştirin; buğulu, kırık veya sararmış far camları ışık dağılımını bozabileceği için ayrıca kontrol ettirin.

Lastikler ve fren sistemi

Fren sistemi ve lastikler, muayenenin en kritik bölümleri arasındadır. Lastiklerde diş derinliğinin yeterli olması, yanaklarda kesik ya da şişlik bulunmaması ve aynı akstaki lastiklerin aynı ebat ve tipte olması gerekir. Mevsime uygun lastik kullanımı da göz önünde bulundurulmalıdır.

Fren testinde her tekerleğin fren kuvveti ve sağ-sol denge ölçülür. El freninin de aracı yeterince tutması gerekir. Fren yaparken araç bir tarafa çekiyorsa, pedal boşa basıyor gibi geliyorsa veya fren sırasında ses geliyorsa muayeneden önce balata, disk ve fren hidroliğini kontrol ettirin.

Motor ve egzoz emisyonu

Emisyon ölçümünde aracın egzozundan çıkan gazların yasal sınırlar içinde olup olmadığı kontrol edilir. Motor arıza lambasının yanması, egzozdan yoğun duman gelmesi veya egzoz hattında kaçak olması, emisyon testinden kalma nedenlerinin başında gelir.

Muayeneden önce yağ ve hava filtresi bakımı zamanı geldiyse yaptırın, motor arıza lambası yanıyorsa sebebini tespit ettirin. Egzoz hattında delik veya gevşek bağlantı olup olmadığına da baktırın; egzoz sızıntısı hem emisyon sonucunu hem de gürültü kontrolünü olumsuz etkiler.

Camlar, silecekler ve görüş

Sürücünün görüşünü engelleyen kusurlar muayenede dikkatle incelenir. Ön camda görüş alanındaki çatlaklar, yıpranmış silecek lastikleri ve çalışmayan cam suyu fıskiyeleri sorun oluşturabilir. Dikiz ve yan aynaların sağlam ve ayarlanabilir olması gerekir. Camlara uygulanan film ve kaplamaların da mevzuata uygun olup olmadığı kontrol edilir.

Gösterge paneli ve güvenlik donanımları

  • Hava yastığı, ABS ve motor arıza gibi uyarı ışıklarının kontak açıldıktan sonra sönmesi gerekir.
  • Tüm emniyet kemerleri sağlam olmalı, kilitlenmeli ve geri sarmalıdır.
  • Korna çalışır durumda olmalıdır.
  • Araçta yangın söndürücü, ilk yardım çantası ve reflektör (üçgen) bulunmalıdır. Yangın söndürücünün kullanım tarihinin geçmemiş olmasına dikkat edin.

Alt takım ve yürüyen aksam

Muayenede aracın altı da incelenir. Direksiyon ve süspansiyon parçalarında boşluk, rot ve rotil başlarında aşınma, amortisörlerde yağ kaçağı ve şasi bölgesinde ileri derecede korozyon kusur olarak değerlendirilir. Direksiyonda boşluk hissediyor veya yolda tıkırtı sesi duyuyorsanız muayeneden önce bir serviste kontrol ettirmeniz yerinde olur.

Muayeneden kalırsanız ne olur?

Muayene sonunda tespit edilen kusurlar hafif, ağır ve emniyetsiz olarak sınıflandırılır. Yalnızca hafif kusur bulunan araçlar muayeneden geçer; ağır kusur tespit edilen araçların kusurları giderildikten sonra belirlenen süre içinde yeniden muayeneye getirilmesi gerekir. Emniyetsiz bulunan araçların ise kusur giderilene kadar trafiğe çıkmasına izin verilmez.

Vize öncesi kısa kontrol listesi

  1. Ruhsat, kimlik ve geçerli trafik sigortasını hazırlayın; vergi borcunu kapatın.
  2. Tüm lambaları ve sinyalleri kontrol edin.
  3. Lastik diş derinliğini ve fren performansını kontrol ettirin.
  4. Motor arıza lambası yanıyorsa sebebini giderin.
  5. Silecekleri, cam suyunu ve aynaları kontrol edin.
  6. Emniyet kemerlerini, kornayı ve zorunlu donanımları kontrol edin.

İkinci el araç alırken de aracın muayene tarihine ve son muayene raporundaki notlara bakmanızı öneririz. İkinci el araç ilanlarımızı inceleyerek muayene ve ekspertiz bilgileriyle ilgili sorularınızı ekibimize iletebilirsiniz.